Ngày 26/3, Khoa Quản lý Văn hóa, Nghệ thuật – Trường Đại học Văn hóa Hà Nội tổ chức tọa đàm với chủ đề “Phát huy giá trị lịch sử - văn hóa trong nghệ thuật biểu diễn đương đại”, thu hút sự quan tâm của đông đảo giảng viên, sinh viên và những người hoạt động trong lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật. Tọa đàm có sự tham dự của hai diễn giả uy tín là Nguyễn Cường và Hồng Hoa.
Cùng dự buổi tọa đàm có: Tiến sĩ Nguyễn Hữu Nghĩa – Giám đốc Trung tâm Thông tin Thư viện; Tiến sĩ Nguyễn Khánh Ngọc – Phó Trưởng khoa phụ trách Khoa Quản lý Văn hóa, Nghệ thuật; bà Nguyễn Thụy Phương Hiếu – Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Đắk Lắk; đồng chí Thân Hải Nam – Bí thư Đảng ủy xã Yên Thế, tỉnh Bắc Ninh; cùng các nghệ sĩ: ca sĩ Đình Khánh – trong vai Hoàng Hoa Thám và ca sĩ Thu Quỳnh – trong vai Bà Ba Cẩn.
Các diễn giả tại tọa đàm
Phát biểu tại tọa đàm, biên kịch Hồng Hoa nhấn mạnh, nghệ thuật biểu diễn không chỉ dừng lại ở việc gìn giữ, bảo tồn mà còn phải làm mới di sản bằng tinh thần sáng tạo đương đại. Theo chị, chính sự chuyển hóa linh hoạt giữa truyền thống và hiện đại đã giúp các giá trị văn hóa được “sống tiếp” trong đời sống hôm nay, khơi dậy niềm tự hào và ý thức gìn giữ bản sắc, đặc biệt trong thế hệ trẻ.
Tinh thần đó được thể hiện rõ nét qua vở ca kịch “Hùm thiêng Yên Thế” – tác phẩm do Hồng Hoa chắp bút, tổng đạo diễn và nhạc sĩ Nguyễn Cường đảm nhận phần âm nhạc. Lấy cảm hứng từ hình tượng Hoàng Hoa Thám, vở diễn không chỉ tái hiện một giai đoạn lịch sử hào hùng mà còn nâng tầm biểu tượng người anh hùng dân tộc bằng ngôn ngữ nghệ thuật đương đại, giàu cảm xúc và tính nhân văn. Tác phẩm vừa được công diễn vào giữa tháng 3/2026 tại xã Yên Thế (Bắc Ninh), nhân kỷ niệm 142 năm Khởi nghĩa Yên Thế, để lại dấu ấn sâu đậm trong lòng công chúng.
Một cảnh trong vở ca kịch "Hùm thiêng Yên Thế" do biên kịch Hồng Hoa làm tổng đạo diễn, nhạc sĩ Nguyễn Cường phụ trách âm nhạc
Không dừng ở đó, bộ đôi sáng tạo còn ghi dấu qua nhiều tác phẩm như Khát vọng Đam San, Về khóc Tố Như, Xương Giang đại thắng, góp phần định hình hướng tiếp cận mới cho nghệ thuật biểu diễn đề tài lịch sử - văn hóa.
Chia sẻ tại tọa đàm, nhạc sĩ Nguyễn Cường cho rằng, việc đưa chất liệu dân gian vào nghệ thuật đương đại đòi hỏi sự am hiểu sâu sắc và trách nhiệm với di sản. Theo ông, cần giữ “cốt lõi” truyền thống như thang âm, tiết tấu, tinh thần biểu đạt, trong khi đổi mới ở phối khí, dàn dựng để phù hợp với thời đại. Nghệ thuật có sức mạnh đặc biệt khi khắc sâu hình tượng và thông điệp vào tâm trí người xem một cách tự nhiên, bền vững.
Đáng chú ý, hành trình sáng tạo của các nghệ sĩ là quá trình bền bỉ. Với “Khát vọng Đam San”, nhạc sĩ Nguyễn Cường mất tới 40 năm ấp ủ; còn “Hùm thiêng Yên Thế” cũng trải qua 6 năm thai nghén. Đó không chỉ là sáng tác, mà là hành trình đối thoại với lịch sử và di sản để tìm ra cách kể phù hợp cho hôm nay.
Phát biểu tại tọa đàm, đồng chí Thân Hải Nam – Bí thư Đảng ủy xã Yên Thế, tỉnh Bắc Ninh – nhấn mạnh: Yên Thế là vùng đất giàu truyền thống lịch sử, gắn với cuộc khởi nghĩa oanh liệt của nghĩa quân Hoàng Hoa Thám. Đồng chí khẳng định, việc đưa những giá trị ấy vào nghệ thuật biểu diễn đương đại, tiêu biểu như vở ca kịch “Hùm thiêng Yên Thế”, không chỉ góp phần quảng bá hình ảnh quê hương mà còn giáo dục truyền thống yêu nước, khơi dậy niềm tự hào dân tộc trong cộng đồng, đặc biệt là thế hệ trẻ. Đồng chí cũng bày tỏ mong muốn sẽ tiếp tục có nhiều tác phẩm nghệ thuật chất lượng cao khai thác chiều sâu lịch sử - văn hóa của Yên Thế, góp phần phát triển văn hóa gắn với du lịch bền vững tại địa phương.
Đồng chí Thân Hải Nam – Bí thư Đảng ủy xã Yên Thế, tỉnh Bắc Ninh phát biểu tại tọa đàm
Cũng tại buổi tọa đàm, biên kịch Hồng Hoa và nhạc sĩ Nguyễn Cường đã trao tặng 100 cuốn sách là kịch bản văn học vở ca kịch “Hùm thiêng Yên Thế” cho Trung tâm Thông tin - Thư viện, Trường Đại học Văn hóa Hà Nội. Đây là nguồn tư liệu quý, góp phần phục vụ hiệu quả công tác nghiên cứu, giảng dạy và học tập trong lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật, đồng thời tiếp tục lan tỏa những giá trị lịch sử - văn hóa thông qua ngôn ngữ nghệ thuật đương đại.
Chụp ảnh lưu niệm
Tọa đàm đã mở ra nhiều góc nhìn sâu sắc, khẳng định vai trò của nghệ thuật biểu diễn trong việc đánh thức và lan tỏa giá trị văn hóa dân tộc. Thành công của “Hùm thiêng Yên Thế” không chỉ là dấu mốc sáng tạo, mà còn góp phần nâng tầm hình ảnh Yên Thế – vùng đất lịch sử – trở thành nguồn cảm hứng mạnh mẽ trong dòng chảy nghệ thuật đương đại hôm nay./.
